Vanaf nu online: www.extrasport.be

Vorige week viel in Nederland het doek over het kabinet Balkenende. “Balkenende ten ende”, kopte een krant. Maar als een echte verassing kwam dit nieuws niet.

(image: Wikimedia Commons)

Belgen hebben wel eens de neiging om op te kijken naar hun noorderburen. Enig zelfbeklag is ons niet vreemd, en aan de overkant van de Westerschelde lijken de dingen nu eenmaal beter te lopen. We zien Nederland als gidsland: of het nu gaat over democratie, milieubeleid of sport, steeds lijken onze vrienden uit het noorden het goede voorbeeld te geven. De financiën van het koningshuis zijn er transparant en de nationale voetbalploeg weeter zich steeds te plaatsen voor WK eindrondes. Het gras is altijd groener aan de overkant weet u wel. Maar als het op politiek aankomt, het onderwerp waar een echte Belg zich nog het liefst over beklaagt, moeten we misschien maar eens wat minder gaan opkijken naar die Nederlanders. “Nederland, Nederland, politiek correct en tolerant”, zong cabaretier Hans Teeuwen ooit. Maar misschien gaat het in België toch nog niet zo slecht als we denken? Als het op politiek aankomt, kunnen de Nederlanders nog heel wat van ons leren…

Het was reeds de 4^de keer dat Jan Peter Balkenende een regering niet tot een goed eind kon brengen. Vier keer was hij minister-president, vier keer viel zijn regering vroegtijdig. Dit getuigt niet van stabiliteit, al hebben we ook in België een eerste minister die na elke mislukking de troon opnieuw mag bestijgen. Europees commissaris Karel De Gucht vergeleek Balkenende eerder met Harry Potter, en ook minister van staat Louis Tobback was in de 7^de dag bijzonder hard voor de man: “Hij is een zwak figuur die nu voor de 4^de keer bewijst dat hij het niet kan.”

Toch weet Balkenende van geen ophouden: op 9 juni zal hij weer de lijsttrekker zijn voor het ‘Christen Democratisch Appèl’ (CDA). Op naar een vijfde mislukking? Dat Jan Peter het meent moge duidelijk zijn. Hij liet al weten dat hij een coalitie met de ‘Partij voor de Vrijheid’ (PVV) van Geert Wilders niet bij voorbaat uitsluit. Dat ‘JP’ wil samenwerken met een rasechte racist die haat en onverdraagzaamheid predikt, zegt veel over zijn wil om weer de 1^ste man in Den Haag te worden.

‘Crembo’, zo wordt onze Minister van Defensie, die volgzaam achter de VS aanloopt, wel eens smalend genoemd. Maar ook Balkenende staat, om het zacht uit te drukken, graag op een goed blaadje bij het Witte Huis. Hij kende zowat op eigen houtje politieke steun toe aan de invasie van Irak. Daarmee trad Nederland toe tot de ‘Coalition of the Willing’, het clubje van landen die de Amerikaans-Britse invasie openlijk steunden. Vorige maand haalde de onderzoekscommissie Davids hard uit naar Balkenende voor zijn rol in deze. Toch reageerde hij stoïcijns: hij bedankte de commissie voor het geleverde werk maar verwierp in één adem al hun kritiek. Een arrogant manoeuvre waar de oppositie én coalitiepartner PvdA niet over te spreken waren.

Er is een tijd geweest dat je, in België althans, gewoon ontslag nam als je in opspraak kwam. Of het nu gaat over de zogenaamde ‘Fortisgate’ of de dioxinecrisis, men verwacht van politiekers dat ze hun verantwoordelijkheid nemen. In Nederland ligt dat wel even anders: ondanks de snoeiharde kritiek bleef Balkenende gewoon zitten. Hij maakte zich op voor de volgende confrontatie, de laatste van dit kabinet zo zou blijken. Toen de NAVO en de VS openlijk om steun vroegen voor de missie in Afghanistan, leek er geen twijfel over te bestaan dat Nederland als trouwe bondgenoot hierop zou ingaan. Maar coalitiepartner PvdA, met Wouter Bos op kop, hielden vast aan het regeerakkoord uit 2007. Daarin was een volledige terugtrekking uit Uruzgan (de gevaarlijke Afghaanse provincie waar de Nederlanders gestationeerd zijn) tegen eind 2010 afgesproken. Reeds 21 Nederlandse militairen zijn omgekomen in Uruzgan, en Bos sloot zich dan ook aan bij de roep van de publieke opinie om de soldaten terug te halen. Balkenende van zijn kant, bleef hameren op de “internationale verantwoordelijkheden” van Nederland. De coalitiepartners stonden eens te meer diametraal tegenover elkaar. Een compromis bleek onmogelijk, de val van het kabinet onvermijdelijk. Dat laatste gebeurde dan ook.

Maar waarom geen ‘solution à la Belge’? Er is altijd een gulden middenweg, en Belgen blinken erin uit deze steeds te vinden. Dat is naast creatief boekhouden en bier brouwen misschien wel onze grootste kwaliteit. Wil de ene braaf de Amerikanen gehoorzamen, en de andere vooral vermijden dat er nog meer slachtoffers vallen? Zet een missie op poten waarin je soldaten een luchthaven in the middle of nowhere bewaken. Iedereen tevreden, crisis vermeden, de rest van de dag vrij. Eens te meer blijkt: de Nederlanders kunnen nog veel van de Belgen leren.

“De Zwitsers stemden voor het verbod op minaretten uit angst voor de islam”, beweert Lluis Maria de Puig, voorzitter van de parlementaire vergadering van de Raad van Europa. Maar waaruit vloeit die angst voort? En wat kan men er tegen beginnen? Mohamed Achaibi, lid van de Moslimexecutieve, pleit voor een positieve dialoog.

(image: Creative Commons by Neil Rickards)

Als de klimaattop van Kopenhagen straks op een succes uitdraait, worden Europa en de rest van de wereld mogelijk volgebouwd met windmolens. Toch heeft een aanzienlijk deel van de Europeanen liever niet dat er straks ook nieuwe minaretten aan de skyline verschijnen. Eerder werd al duidelijk dat 57,5 % van de Zwitsers voor een verbod op het bouwen van nieuwe minaretten had gestemd. Later bleek uit enquêtes dat 60% van de Belgen en 46% van de Fransen ook gewonnen zijn voor zo’n verbod.

Toch was het referendum over de minaretten louter een symbooldossier meent Meryem Kanmaz van het Expertisecentrum voor Islamitische Culturen in Vlaanderen (ECICV). Volgens Kanmaz is er een groeiende onverdraagzaamheid tegenover moslims. De vrees van sommigen voor geluidsoverlast en ‘het niet passen in de ruimtelijke ordening’ zijn volgens haar drogredenen. “Achter deze ogenschijnlijk objectieve bezwaren schuilt de eigenlijke bekommernis: de angst voor islam”.

Luis Maria de Puig, voorzitter van de parlementaire vergadering van de Raad van Europa, deelt deze mening. “Deze uitslag wijst op angstgevoelens die leven bij de Zwitserse bevolking – en de Europese bevolking in het algemeen – tegenover behoudsgezinde moslims”, aldus de Puig. Maar hij wijst ook op een omgekeerd effect: in plaats van zich te richten op de oorzaken van de behoudsgezinde gevoelens, riskeert deze discussie de gevoelens van uitsluiting aan te moedigen bij diezelfde behoudsgezinde moslims.

We legden deze paradox voor aan Mohamed Achaibi, lid van de Moslimexecutieve en secretaris van de Vlaamse Unie van Marokkaanse Moskeeën.

De uitslag van het Zwitsers referendum zou dus het resultaat  kunnen zijn van angstgevoelens tegenover behoudsgezinde moslims. Gaat u daarmee akkoord?

“Ik sluit me daarbij aan, want angst is er zeker. De islam is de laatste jaren in een zeer negatief daglicht gesteld. Hetzij door moslims zelf, hetzij door mensen die pretenderen moslim te zijn en dan verschrikkelijke dingen doen. Maar aan de andere kant zijn er ook een aantal vooroordelen over de islam die de ronde doen. Ik verwijs daarbij naar bepaalde zaken die uit hun context worden getrokken, zoals zelfmoordaanslagen. Het zijn deze zaken die het vaakst de media halen en bijgevolg het vaakst de (Vlaamse) publieke opinie bereiken.”

Als het resultaat is dat behoudsgezinde moslims zich nog meer uitgesloten gaan voelen, dan  is dat best paradoxaal, vindt u ook niet?

“Inderdaad. En die gevoelens van uitsluiting zijn er wel degelijk bij veel moslims in West-Europa. Ze hebben vaak het gevoel niet gerespecteerd te worden. Er is vrijheid van godsdienst, maar toch mogen moslima’s geen hoofddoek dragen. Dat wordt toch nog steeds gezien als een ernstige schending van de individuele vrijheid. Hierdoor gaan moslims zich ook de vraag stellen: ‘wil men ons wel?’ en ‘wil men ons geloof wel?’. Wij pleiten daarom voor een debat, want het kan niet de bedoeling zijn om de islam uit te bannen. Toch zijn er nu al moslims die zich afvragen welk land als volgende iets zal verbieden. En ook wat de volgende stap zal zijn: een verbod van de moskeeën tout court? Je merkt ook dat extreemrechtse politici meteen inspelen op het Zwitserse referendum…”

… Doelt u dan op de reacties van Filip Dewinter en Geert Wilders, die meteen aankondigden een soortgelijk referendum te willen organiseren in eigen land?

“Ja, dit is natuurlijk een geschenk voor hen om op te bouwen en de burgers schrik aan te jagen voor de islam.”

Zou het voor sommige ‘burgers met schrik’ niet kunnen helpen om eens een kijkje te gaan nemen in een moskee? Het kan misschien veel angstgevoelens wegnemen als ze zien dat een moskee een gewone plaats is waar mensen samenkomen om hun geloof te beleven…

“Daar zijn we van overtuigd. We zetten daarom ook acties op, houden open moskeedagen en delen ook brochures uit om niet-moslims de moskee te leren kennen. Ik denk dat we nog meer inspanningen kunnen én moeten doen om de islam beter uit te leggen aan zij die er schrik van hebben. Zo kunnen we duidelijk maken dat het een godsdienst is die vrede, verdraagzaamheid, en tolerantie predikt, in tegenstelling tot wat sommigen beweren. Daarom pleiten wij ook al jaren voor het opzetten van een grondig en positief debat over de inbedding van de islam in Vlaanderen. Het is goed dat de Vlaming, of nog beter: de niet-moslim, de islam leert kennen.”

Daar is misschien nog werk voor de boeg: uit een enquête van iVox in opdracht van Le Soir bleek onlangs dat 60% van de Belgen voor een minarettenverbod is. Verbaast u dat?

“Niet helemaal. Als je kijkt naar wat er de laatste jaren aan het gebeuren is en hoe de publieke opinie zich opstelt naar de moslims toe… Het is natuurlijk een enquête met harde cijfers, maar toch ga ik ervan uit dat het merendeel van de Belgische burgers nog steeds verdraagzaam zijn tegenover andere religies. Laat ons stellen dat de soep nooit zo heet gegeten wordt als ze wordt opgediend.”

De naam Corentin Fermont zal bij veel lezers misschien niet meteen een belletje doen rinkelen. Misschien doet luchtgitaar dat evenmin. Toch is Fermont de Belgische kampioen in de discipline. “Luchtgitaar is een groot feest waarbij het amusement centraal staat”, zegt Fermont, die op het podium de gedaante aanneemt van ‘Airgus’. Maar toch kan hij meer dan alleen een denkbeeldige gitaar bespelen op luide rockmuziek. Hij studeert kunst in Brussel, met de optie fotografie. In het atelier waar wij hem interviewen gonst het van de drukte, maar dat lijkt hem niet te deren. Wij wouden weten waarom iemand begint met luchtgitaar te spelen, en Fermont steekt meteen van wal.

“Ik speel al 10 jaar luchtgitaar, maar dan zoals veel mensen het wel eens doen: in de badkamer voor de spiegel, met een cassette van AC/DC. Sinds een jaar ben ik officieel ingeschreven bij Air Guitar Belgium (de organisator van het Belgisch Kampioenschap, nvdr.).”

Komt er veel bij kijken? Hoeveel tijd en geld investeer je in luchtgitaar?
“Als ik op de tram muziek beluister denk ik wel na over geschikte nummers, maar ik oefen zeker niet elke dag. Veel geld kost het alvast niet, dat is het voordeel van luchtgitaar (lacht).Kostuums kunnen eventueel wel geld kosten, maar dat valt wel mee.”

Over kostuums gesproken, je kiest steevast voor de outfit van Angus Young…
“De eerste keer dat ik optrad was voor Télémoustique, dat is een Waals magazine. Ik schreef me dinsdag in, maar de wedstrijd vond donderdag al plaats. Ik had dus niet veel tijd en moest wel improviseren. Ik heb toen gekozen voor de outfit van Angus Young (gitarist van AC/DC, nvdr.). Dat leverde weinig problemen op: een short, een wit hemd en een zwarte pet… dat had ik toch allemaal in mijn kast hangen. Voor het wereldkampioenschap in Finland was het al iets uitgebreider. Zo had ik een onderbroek met de Finse vlag erop (lacht).”

Wat is de ideale muziek om luchtgitaar te spelen? Kies je altijd voor AC/DC?
“Rockmuziek is natuurlijk ideaal, en dan heb ik het over alle vormen van rock: hardrock, punk, heavy metal,… Ik heb op het Belgisch Kampioenschap voor AC/DC gekozen omdat Angus Young mijn idool is. Mijn show draait rond hem, daarom heb ik ook de bijnaam Airgus gekozen. Angus, Airgus… Heb je hem?”

Heb je behalve het kiezen van een originele bijnaam nog goede raad voor mensen die met luchtgitaar willen beginnen?
“Ik denk dat training belangrijk is. Je kan niet gewoon zeggen ‘vandaag zet ik muziek op en begin ik met luchtgitaar’. Er komt meer bij kijken. Je moet de muziek aanvoelen en de juiste bewegingen maken. Je doet niet zo maar wat met je handen, het moet zo realistisch mogelijk zijn. Ik luister eerst en vooral goed naar de muziek. Daarna oefen ik en film ik mezelf. Zo weet ik wat er goed is en waar ik fouten maak.”

Make air, not war

Corentin Fermont is de huidige Belgische Kampioen luchtgitaar. Op het Dour Festival overtuigde hij de jury van zijn kunnen en veroverde zo een ticket voor het WK.

Hoe beoordeelt de jury de deelnemers?
“Het is een puntensysteem zoals in kunstschaatsen. 4,0 is de laagste score en 6,0 de hoogste. Er worden punten toegekend op techniek, choreografie en airness.”

…Airness?
“Dat omvat bijvoorbeeld de atmosfeer die je creëert, en of je voldoende rockstarattitude hebt.”

Wat valt er zoal te winnen? Prijzen, trofeeën of enkel eeuwige roem?
“Er zijn wel luchtgitaristen die hun brood goed verdienen, in de VS bijvoorbeeld. Maar voor mij draait het helemaal niet om geld. Al heb ik met het BK wel mooie prijzen gewonnen: een gitaar en een ticket naar Finland voor het WK mét verblijf.”

Je won inderdaad een ‘echte’ Gibson-gitaar. Maar kun je ze ook bespelen?
“Ja, ik speel al 10 jaar ‘echte’ gitaar. Ik denk ook dat het helpt. Zo weet ik hoe ik mijn handen moet plaatsen bij een solo.”

Je kan het dus wel, maar toch verkies je luchtgitaar?
“Ik speel gitaar bij 3 groepjes, maar luchtgitaar geeft me veel meer vrijheid. Ik moet niet achter de microfoon blijven staan om te zingen, ik hang niet vast aan de kabel van mijn gitaar… Ik heb de volledige vrijheid om me uit te leven op het podium.”

Dat is misschien ook het gevaar. Volgens je ex-collega ‘Stan Kreich’ is luchtgitaar belastend voor het lichaam. Hij zegt dat 30 jaar de maximumleeftijd is voor een luchtgitarist…
“Het is waar dat het soms nogal zwaar is. Je geeft alles eens je op zo’n podium staat en je verbruikt veel energie. Vaak heb je ook nog eens geschaafde knieën van over de grond te schuiven. Maar om nu te zeggen dat 30 jaar de maximumleeftijd is… Akkoord, het wordt natuurlijk wel moeilijker als je 70 jaar bent.
“Ik ben er ook niet elke dag mee bezig. Het is al enkele maanden geleden dat ik nog heb opgetreden. En misschien is dat ook wel belangrijk. Het moet een hobby blijven. Het mag geen sleur worden.”

Luchtgitaar is momenteel een echte hype in de VS. Ook hier wordt het steeds bekender bij het grote publiek, ben je daar blij mee?
“Het is wel leuk voor de luchtgitaristen om wat bekender te worden. Zo werd ik gevraagd om het Belgisch Kampioenschap sms’en bij te wonen op RTL. Maar luchtgitaar op zich mag niet uit zijn voegen barsten en te serieus worden, want dan verliest het zijn charme. Het moet vooral vriendschappelijk blijven.”

Heb je veel fans? Groupies misschien?
“Groupies? Niet echt. Ik heb wel wat vrienden die me volgen maar daar blijft het bij. Alhoewel, in Finland het ik handtekeningen uitgedeeld. Dat komt toch al aardig in de buurt (lacht).”

“La Finlande? C’est géniale!”

Het zijn gekke jongens, die Finnen. Ze bedenken de gekste kampioenschappen. Zo zijn er in Finland Wereldkampioenschappen in het vrouwendragen, saunazitten, gsm-werpen, moerasvoetballen en rode bosbessenplukken. Het zal u dan ook niks verbazen dat het WK luchtgitaar ook in Finland doorgaat. Sinds 1996 troepen in het Finse Oulu de beste luchtgitaristen samen van over de hele wereld  om deel te nemen aan dit bijzondere WK. Als Belgisch kampioen was Fermont rechtsreeks geplaatst. Hij verdedigde de eer van ons land en werd 17^de.

Je hebt deelgenomen aan het WK in Oulu. Dat was vast en zeker een hele belevenis?
“Ja, het was daar een ‘grosse fête’. Een avontuur, een belevenis… echt formidabel! We werden aan de luchthaven opgehaald en ondergebracht in een mooi hotel. We hebben ons goed geamuseerd, zoveel is zeker. Er is ook geen competitie tussen de deelnemers. Het gaat er zeer vriendschappelijk aan toe. Er heerste een samenhorigheidsgevoel en winnen of verliezen had eigenlijk niet zoveel belang. Na het WK verbroederde iedereen, ongeacht nationaliteit. En dat werd ook gewoon voortgezet in het zwembad van het hotel (lacht).”

Niet te diep in het glas gekeken?
“Ik heb geen stoere drinkverhalen, daarvoor is de alcohol in Finland te duur. Het is een prachtig land, met mooie vrouwen, maar de drank is er te duur (lacht). Toen ik zei dat het bier in België veel goedkoper is, gingen er al meteen stemmen op om het volgende WK hier te laten doorgaan.”

Zo te horen is die ervaring voor herhaling vatbaar?
“Inderdaad. Ik heb nu al beslist dat ik volgend jaar weer naar Finland afreis. Ik wil het opnieuw meemaken en de mensen terugzien die ik vorig jaar heb ontmoet. Het is gewoon leuk om erbij te zijn, ‘c’est génial’. Ook als ik niet opnieuw Belgisch kampioen word. Dan ga ik op eigen houtje, maar ik zal erbij zijn.”

(FDB)

Video van ‘Airgus’ op het WK in Oulu, mét Finse onderbroek!

Op 5 december 2009 beginnen de preselecties voor het Belgisch Kampioenschap luchtgitaar 2010. Kunt u zich na het lezen van dit artikel niet meer bedwingen om op het podium te klimmen en het beste van uzelf te geven? Dan kan u zich via www.airguitarbelgium.com inschrijven. Het is wachten tot 6 maart 2010 alvorens er een preselectie is in Gent.

De reacties lieten niet lang op zich wachten. ‘Een zondige vorm van journalistiek, de relevantie ver voorbij’, sprak Luc Van der Kelen, politiek commentator bij Het Laatste Nieuws. ‘Riooljournalistiek’, zei Peter Vandermeersch, hoofdredacteur van De Standaard en Het Nieuwsblad. Ook hoogleraar politieke wetenschappen Marc Hooghe (KUL) spotte een gebrek aan journalistieke deontologie. ‘In het kader van echtscheidingen wordt er altijd wel geleurd met mogelijk belastend materiaal uit de privésfeer. Een ernstig medium houdt dan de boot af: ook al voel je alleen misprijzen voor de betrokkenen, dan nog hebben ze recht op een privéleven. Bij roddels over Vlaams Belang zullen de meesten onder ons enige schadenfreude niet kunnen onderdrukken, maar dan nog mag men de normale journalistieke regels niet overboord gooien.’

Politieke relevantie

Thomas Siffer, de hoofdredacteur van Story, was een van de weinige mensen waarbij Knack steun vond. Maar hoofdredacteur van den Broeck is wel rotsvast overtuigd van de maatschappelijke en politieke relevantie van de mails. Mails waarvan de authenticiteit door sommigen in twijfel werd getrokken omdat ze afkomstig waren uit Morels vechtscheidingsdossier. Maar volgens van den Broeck zijn er ‘genoeg elementen om aan te nemen dat de mails niet vervalst zijn.’

Pol Deltour, nationaal secretaris van de Vlaamse Vereniging van Journalisten (VVJ), voelde begrip voor beide kampen. ‘Er valt wel iets voor te zeggen dat de onthullingen politiek relevant zijn, maar tegelijkertijd is het inderdaad voor iedereen duidelijk dat Knack zeer diep is doorgedrongen in het privéleven van Vanhecke en Morel. Nu, als er iemand zich in zijn wiek geschoten voelt, kan hij of zij altijd naar de Raad voor de Journalistiek stappen.’

Schending van de privacy

Dat is dan ook wat Lang en Bardy deden. Ze namen het niet dat er geen hoor en wederhoor werd toegepast. De suggestie van ‘liefdesnest’ vonden ze een inbreuk op hun goede naam en de vermelding van hun naam en toenaam een schending van hun privacy. Lang en Bardy (die eerder ook al een recht van antwoord kregen in Knack) dienden een klacht in tegen Knack bij de Raad voor de Journalistiek (RvdJ) en kregen gelijk. Maar wat vinden Wim Criel (verantwoordelijk uitgever Knack) en Marie-Rose Morel van deze uitspraak?

Wim Criel: “Misschien niet het beste wat Knack ooit bracht, maar wel verdedigbaar”

Meneer Criel, het is volgens uzelf uw taak om processen te vermijden… Wat is er misgegaan?

“Wanneer de redactie mij een artikel laat nalezen, neem ik normaal altijd veel tijd om het grondig na te lezen. Ik zeg altijd dat ik artikels 12 maal nalees, steeds met een andere bril. Maar in dit geval was er helaas zeer weinig tijd tot de deadline. Het is me niet op tijd opgevallen dat er een soort insinuatie in het artikel stond die niet eenvoudig hard te maken is. En als je het moeilijk hard kan maken, kan je het beter niet schrijven.”

Met die insinuatie doelt u waarschijnlijk op de term ‘liefdesnestje’?

“Ja, maar die insinuatie wordt ook in de kijker gezet door een verkeerde plaatsing van het bewuste zinnetje. Dat liefdesnestje had betrekking op de vorige paragraaf (waarin Vanhecke 100.000 euro beloofde voor wie kon bewijzen dat hij iets had met Morel, nvdr.). De zin over het ‘liefdesnestje’ is ongelukkig in een nieuwe paragraaf geplaatst, de paragraaf waarin sprake was van Lang en Bardy. Dat bewijst ook dat perceptie een belangrijke rol speelt! Los daarvan, ook al ben je 200% zeker van je zaak, dan nog moet je het kunnen hard maken. Ook al zijn er voldoende aanwijzingen in die richting. Dus die fout wil ik gerust toegeven.”

Lang en Bardy hadden ook kritiek op het feit dat er geen hoor en wederhoor werd toegepast…

“Dat begrijp ik. Ze hebben enkel een wederwoord gehad, een recht van antwoord. Het is eigenlijk normaal om bij een ernstige aantijging tegen een bepaalde persoon, die persoon ook op te bellen. Mogelijk ontkent die persoon de aantijging, maar je moet mensen minstens de kans geven om dit te doen… Wat wel in ons voordeel spreekt, is dat we bij Vanhecke en Morel systematisch hoor en wederhoor hebben toegepast. Maar dit hadden we, om problemen te vermijden, ook moeten doen met Lang en Bardy, dat klopt.”

Er was ook een online-artikel, maar daar is vrij snel ingegrepen.

“Inderdaad. Vanaf het moment dat Lang protesteerde hebben we die passage herzien en offline gehaald. Als je voelt dat je op de rand zit, of er zelfs over, moet je onmiddellijk proberen om de schade te beperken. Daar hebben we trouwens ook een pluimpje voor gekregen van de RvdJ.”

Blijft u erbij dat dit artikel politiek relevant was?

“Ja, daar ben ik nog steeds van overtuid.”

Volgens hoofdredacteur Karl van den Broeck toont dit artikel aan dat het Vlaams Belang geen monolitisch blok is…

“Dat is volgens mij ook de relevantie die er was en er tot op vandaag nog steeds is. Ook al zijn alle geschillen dan officieel bijgelegd binnen de partij. De bijzondere relatie tussen de toenmalige voorzitter Frank Vanhecke en Marie-Rose Morel is toch een van de kernzaken voor de malaise binnen het VB. Dat is naar mijn mening wel politiek relevant.”

Is dit een artikel dat in Knack thuishoort? Je zou kunnen zeggen dat zoiets eerder thuishoort in Story of in Dag Allemaal…

“De geruchtenmolen draaide al een hele tijd, en wij hebben het gewoon naar buiten gebracht. Maar of dit nu niet voor Knack is? Ik denk dat de politieke relevantie groot genoeg was. Je moet ook een duidelijk onderscheid maken tussen een verhaal zoals over de Pfaffs in TV Familie waar de maatschappelijke relevantie veel minder is, en dit verhaal. Zo’n verhaal zou onmogelijk in Knack kunnen. In dit verhaal is die relevantie er ook politiek, en dus is ze veel groter. Daarom verdedig ik het ook. Ik denk dat ik daar reden toe heb, ook al zijn er fouten gemaakt.”

Marie-Rose Morel: “Niet verwacht dat Knack zijn serieux zou gebruiken om zo’n artikel waarheidsgehalte te geven”

Mevrouw Morel, hebt u overwogen om, net zoals Lang en Bardy, klacht in te dienen tegen het artikel van Knack?

“Dat had weinig zin. In tegenstelling tot Lang en Bardy zijn Frank Vanhecke en ik publieke figuren. We hebben ons recht van antwoord gehad en voor publieke personen moet dat blijkbaar volstaan. Bladen mogen schrijven wat ze willen, we moeten er maar tegen kunnen.”

Bent u gecontacteerd voor het artikel verscheen?

“Knack heeft me opgebeld de dag voor publicatie, maar toen was het al te laat.”

Heeft u toen overwogen om Knack uit de rekken te laten nemen?

“Neen, dat heeft geen zin. Iedereen met gezond verstand kon toch inzien dat dit niet klopte. Anders had Knack het artikel ook niet 12 uur later van zijn website gehaald.”

Vond u dit verhaal maatschappelijk en politiek relevant genoeg om het te publiceren?

“Dit heeft toch niks met politiek te maken? Zelfs al zou dit waar zijn, dan zou het nog niet politiek relevant zijn… Dit heeft geen politieke waarde. Dit is pure gossip, die sommige mensen misschien graag lezen, maar daarvoor zit ik niet in de politiek. Bovendien moet je, als je zoiets schrijft, zeker van je stuk zijn. Dan moet je voortgaan op sluitende bewijzen en niet op vervalste e-mails.”

Snapt u vanwaar dit komt?

“Volgens mij is het een combinatie van dingen. Een aantal mensen hebben elkaar gevonden. Verstrepen, die nog een eitje te pellen had met mij; Van Cauwelaert, die mogelijk wou afrekenen met de partij in het algemeen; en een gefrusteerde ex-man. Maar ik snap niet dat het dan ook publicatieruimte krijgt in Knack.”

(FDB)

Samen met Johan Cassimon en Gregory Spreutels een reportage én een liveverslag gemaakt.

Reportage ‘Pintelieren aan de Blandijnberg’: recensie van het café ‘Het Kraaienest’ (cafés recenseren, iemand moet het doen) http://www.urgent.fm/node/36653

Live verslag: Kris Peeters opent de nieuwe campus ‘Kantienberg’ van de Arteveldehogeschool. http://www.urgent.fm/node/36657

Nick Davies is een gelauwerde onderzoeksjournalist die voor ondermeer de Engelse kwaliteitskrant The Guardian werkt. In zijn boek Flat Earth News ontleedt hij de manier waarop krantenredacties te werk gaan onder druk van een stijgende commercialisering. Het beeld dat hij schetst is allesbehalve positief: journalisten berusten enkel op PR- en nieuwsagentschapmateriaal, ze moeten steeds meer content met minder middelen produceren, nieuwsfeiten worden niet meer gedubbelcheckt en tenslotte brokkelt de redactionele onafhankelijkheid steeds verder af.

‘It looks true because it hasn’t been checked’

De titel van zijn boek, Flat Earth News is terug te brengen tot die negatieve ontwikkelingen. Davies vindt immers dat het huidige nieuws is zoals de bewering dat de aarde plat is. Iedereen gelooft het, omdat het niet gecheckt wordt. Er verschijnen dus heel wat ongecheckte leugens in de media. Als er wel gecheckt zou worden, zegt Davies, zou men snel te weten komen dat er geen massavernietigingswapens zijn in Irak en dat de aarde wel degelijk opwarmt. ‘It looks true because it hasn’t been checked’. Uit universitair onderzoek blijkt dat bij Britse kranten slechts 12% (!) van de verhalen gecheckt worden. En dan gaat het nog over kwaliteitskranten zoals The Guardian, The Times, … en niet over pulpbladen zoals The Sun. Als je weet dat checken en dubbelchecken nu net de belangrijkste bezigheid van een goede journalist is, dan weet je ook dat er iets grondig fout loopt.

Kettingreactie met desastreuze gevolgen

Deze onwaarheden verschijnen niet met opzet in de media, denkt Davies. Hij gelooft niet in mediatycoons die uit zijn op propaganda en van bovenaf opdracht geven om leugens te publiceren. Hoewel dit soms wel gebeurt, moet Davies toegeven terwijl hij verwijst naar Rupert Murdoch (lees ivm redactionele (on)afhankelijkheid ook zeker het artikel van collega blogger Maxine Stevens). Toch denkt Davies dat een structureel probleem aan de basis ligt van de malaise. De laatste jaren werden steeds meer mediaoutlets overgenomen door grote corporations. Deze zijn volgens Davies niet geïnteresseerd in propaganda, maar in winst.

En net die drang naar winst zet een kettingreactie in gang met desastreuze journalistieke gevolgen. Winst is het enige streefdoel van de corporations, en om dat te bereiken gaan ze commercialiseren. Er wordt gesneden in de kosten, wat betekent dat journalisten ontslagen worden. Toch moeten redacties die uit steeds minder journalisten bestaan meer content produceren. Hierdoor neemt de werkdruk toe en ontstaat er een tijdsgebrek. Door dat tijdsgebrek moeten journalisten zich wel beperken tot voorverpakt PR- en nieuwsagentschapmateriaal en hebben ze niet meer de tijd om verhalen te checken en te dubbelchecken.

Pessimistisch beeld

Het beeld dat Davies schetst, van een media in volle crisis, is zeer negatief. Hijzelf vindt het naïef dat mensen een oplossing van hem verwachten. Wat als er geen oplossing is voor dit probleem? Wat als nieuwsmedia echt stervende zijn? Davies beschrijft 3 grote problemen waarvoor hij niet meteen een oplossing ziet. Corporations die het nieuwsproductieproces verstoren, waardoor de lezers hun rug keren naar hun krant. Kranten die hun reclame inkomsten verliezen aan het internet en ten slotte de kredietcrisis waarvan corporations profiteren om nog meer te besparen. Davies ziet geen beterschap, ook niet na de kredietcrisis.

Journalism isn’t dead, it’s very ill

Davies gelooft dat er nog steeds goede journalisten zijn, maar dat alleen is niet genoeg om de kranten te redden. Hij vraagt zich openlijk af waarom er geen publieke verontwaardiging is. Als er in Engeland een pub zou sluiten, zou heel het dorp in opstand komen. Maar als hetzelfde gebeurt met een krant, kraait er geen haan naar, grapt Davies. Het publiek is zijn vertrouwen in journalisten verloren. ‘Journalisten bevinden zich nu eigenlijk waar homo’s zich bevonden in de jaren ‘60’, trekt Davies een merkwaardige vergelijking. ‘Niemand respecteerde hen maar de gay-pride movement veranderde de wet voor homo’s.’ Volgens Davies hebben journalisten hetzelfde nodig. ‘We need journalist pride! We moeten het vertrouwen van het publiek terugwinnen, maar ik zie het pessimistisch in’, besluit hij.

Gelukkig schakelt Nick Davies, zoals het een goede Brit betaamt, naadloos over van zwart pessimisme naar zwarte humor. Dat mocht ondergetekende van dichtbij meemaken toen hij zijn exemplaar van Flat Earth News op de signeersessie liet ondertekenen. ‘So, you want to be a journalist? Don’t give up on that because of the things I say. Because in the end, it’s great fun!’

Frederik De Brant